Adli Sicil ve Arşiv Kaydı Okuma Rehberi

Halk arasında “sabıka kaydı” olarak bilinen adli sicil belgesi, mahkemeler tarafından verilen kesinleşmiş cezaların ve güvenlik tedbirlerinin kayıt altına alındığı resmi bir dökümdür. Birçok kişi, bu belgedeki teknik terimler ve kodlar nedeniyle kendi hukuki durumunu anlamakta güçlük çekmektedir. Bu rehber, e-Devlet üzerinden aldığınız bir adli sicil kaydını “tercüme etmek” amacıyla hazırlanmıştır.

1. Temel Kavramlar: Adli Sicil vs. Arşiv Kaydı

Örnek üzerinden incelemeye geçmeden önce, belgenin en başında yer alan iki farklı kategoriyi anlamak gerekir:

  • Adli Sicil Kaydı: Hakkınızda verilen ve henüz infazı (cezası) bitmemiş veya yasal olarak silinme koşulları oluşmamış kesinleşmiş mahkûmiyetlerin göründüğü kısımdır.
  • Adli Sicil Arşiv Kaydı: Cezası tamamen çekilmiş, para cezası ödenmiş veya infazı tamamlanmış kayıtların, belirli süreler boyunca tutulduğu “geçmiş” bölümüdür.

2. Belgedeki Kodlar ve Harfler Ne Anlama Geliyor?

Yukarıda yer alan örnek görsel üzerinden, belgedeki her bir satırı ve kodu birlikte inceleyelim:

A. İşlem Türünü Gösteren Harfler (C, T, Y)

Belgenin sol tarafında gördüğünüz sayılar ve harfler (1C, 2C, 3T gibi) kaydın niteliğini belirtir:

  • C (Ceza Fişi): Mahkeme tarafından verilen ceza mahkûmiyetinin özetidir. Bir kişinin birden fazla cezası varsa bunlar 1C, 2C şeklinde sıralanır.
  • T (Tali Karar Fişi): Mevcut bir ceza kararı üzerinde yapılan değişiklikleri (örneğin: Koşullu salıverilme, infazın durdurulması veya uyarlama kararları) ifade eder.
  • Y (Yerine Getirme Fişi): Cezanın infaz edildiğini, yani hapis cezasının bittiğini veya adli para cezasının ödendiğini gösteren “kapatma” fişidir.

B. Uygulanan Kanunlar ve Maddeler

Kayıtlarda gördüğünüz sayısal ifadeler, hangi suçtan ceza alındığını gösterir:

  • 5237 SA: Türk Ceza Kanunu (TCK).
  • 5607 SA: Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu.
  • 5846 SA: Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu.
  • CK: 53/1: Türk Ceza Kanunu’nun 53. maddesi uyarınca “Belli hakları kullanmaktan yoksun bırakılma” (Örneğin; memuriyetten, seçme-seçilme hakkından veya velayet hakkından yoksun kalma) anlamına gelir.

C. Mahkeme Kısaltmaları

Cezayı veren mahkemenin türünü belirtir:

  • ASLCM: Asliye Ceza Mahkemesi.
  • FSHCM: Fikir ve Sınai Haklar Ceza Mahkemesi.
  • İNFHK: İnfaz Hakimliği.

3. Örnek Bir Satırın Analizi

Görseldeki 3T ve 6C gibi kayıtları şu şekilde okumalıyız:

Örnek Kayıt (1C): 09.05.2011 – 5846SA 71/1 – ANKARA 1.FSHCM – 1Y4A10G H.

  • Anlamı: Ankara 1. Fikri ve Sınai Haklar Ceza Mahkemesi, 5846 Sayılı Kanun’un 71/1 maddesi uyarınca 1 Yıl 4 Ay 10 Gün Hapis (H) cezası vermiştir.
  • Tarih: Kararın kesinleşme tarihi genellikle satırın sonundaki tarihtir.

Örnek Kayıt (3T): KOŞULLU SALIVERİLME 09/06/2025

  • Anlamı: Kişinin cezaevinden şartlı olarak tahliye edileceği tarihi gösteren tali karardır.

4. Önemli İbareler

  • H. (Hapis): Cezanın hapis cezası olduğunu belirtir.
  • P. (Para Cezası): Cezanın adli para cezası olduğunu gösterir (Örn: 80,00 P. veya 10.100,00 P.).

Sıkça Sorulan Sorular

1. “Adli Sicil Kaydı Vardır” yazıyor ama aşağısı boş, bu ne demek? Bu durum genellikle kaydın adli sicilden silinip arşiv kaydına alındığını gösterir. Belgenizi oluştururken “Arşiv Kayıtlı” seçeneğini seçerseniz detayları görebilirsiniz.

2. Kaydımı nasıl sildirebilirim? Adli sicil bilgileri; cezanın infaz edilmesi, şikayetten vazgeçme veya zamanaşımı gibi durumlarda Genel Müdürlükçe silinerek arşive alınır. Arşiv kaydının tamamen silinmesi için ise belirli yasal sürelerin (genellikle 5, 15 veya 30 yıl) geçmesi ve bazen mahkemeden “Memnu Hakların İadesi” kararı alınması gerekir.

Adli Sicil Kaydı (Sabıka Kaydı) Rehberi: Hangi Kararlar İşlenir?

Vatandaşlarımızın hukuk dünyasındaki geçmişini gösteren adli sicil kayıtları, günlük yaşamda iş başvurularından vize işlemlerine kadar pek çok noktada karşımıza çıkar. Ancak her mahkeme kararı bu kayıtlara aynı şekilde yansımaz. İşte ceza hukuku kararlarının adli sicil üzerindeki etkileri:

1. Adli Sicil Kaydına İşlenen (Görünen) Kararlar

Kural olarak, mahkemelerce verilen ve kesinleşen mahkûmiyet kararları sicile işlenir:

  • Hapis Cezaları: Kesinleşmiş tüm hapis cezaları sicilde yer alır.
  • Adli Para Cezaları: Doğrudan verilen veya hapse seçenek olarak sunulan para cezaları sicile işlenir.
  • Cezanın Ertelenmesi: Hapis cezası ertelenmiş olsa dahi, bu durum sicil kaydında “erteli” ibaresiyle görünür.

2. Adli Sicil Kaydına İşlenmeyen (Görünmeyen) Kararlar

Bazı kararlar, kişinin toplum nezdindeki “temiz” statüsünü bozmamak adına genel sicil sorgulamasında çıkmaz:

  • Beraat Kararları: Suçsuzluğun kanıtı olan bu kararlar asla sicile işlenmez.
  • Uzlaştırma Sonuçları: Tarafların uzlaşmasıyla davanın düşmesi sicile yansımaz.
  • Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB): Bu kararlar e-Devlet’ten alınan standart sabıka kaydında görünmez. Sadece hakim ve savcıların görebildiği özel bir sistemde tutulur.

3. Koşullu Salıverilme (Şartla Tahliye) Sicilde Görünür mü?

Hapis cezasının infazı sırasında, kişinin iyi halli olması durumunda cezaevinden erken tahliye edilmesine koşullu salıverilme denir.

  • İşleyiş: Koşullu salıverilme bir “beraat” veya “cezanın silinmesi” değildir. Bu nedenle, kişi dışarıda olsa dahi denetim süresi bitene kadar adli sicil kaydında mahkûmiyet hükmü görünmeye devam eder.
  • Süreç: Koşullu salıverilme kararı adli sicile bir “not” olarak düşülür. Ceza süresi tamamen dolduğunda ve infaz tamamlandığında, bu kayıt adli sicilden silinerek “Arşiv Kaydı”na aktarılır.

Karar Türlerine Göre Hızlı Bakış Tablosu

Karar TürüAdli Sicilde Görünür mü?Durum
Hapis CezasıEVETİnfaz bitene kadar görünür.
Adli Para CezasıEVETÖdeme yapılana kadar görünür.
Koşullu SalıverilmeEVETDenetim süresi bitene kadar sicilde kalır.
HAGBHAYIRSadece yargı makamları özel sistemde görür.
Beraat / UzlaşmaHAYIRHiçbir şekilde işlenmez.
TakipsizlikHAYIRHiçbir şekilde işlenmez.

Not: Bu rehber bilgilendirme amaçlıdır. Adli sicil kaydınızdaki karmaşık durumlar ve silme işlemleri için mutlaka bir avukata danışmanız tavsiye edilir.

Önceki Yazı Tüm Yazılar